< Châm Ngôn 24 >

1 Chớ ganh tị người ác, cũng đừng mong kết bạn với họ.
Be not thou envious of evil men, neither desire to be with them.
2 Vì lòng chúng đầy âm mưu bạo tàn, môi nói ra toàn lời nguy hại.
For their heart studieth destruction, and their lips talk of mischief.
3 Nhà cửa xây trên nền khôn ngoan và được vững vàng do hiểu biết.
Through wisdom is a house builded; and by understanding it is established;
4 Do tri thức các phòng được đầy vật quý hiếm.
And by knowledge are the chambers filled with all precious and pleasant riches.
5 Người khôn ngoan là người có sức lớn, người tri thức lại càng thêm năng lực.
A wise man is strong; yea, a man of knowledge increaseth strength.
6 Đánh giặc phải nhờ mưu khôn ngoan; muốn chiến thắng, cần nhiều mưu sĩ.
For with wise advice thou shalt make thy war; and in the multitude of counsellors there is safety.
7 Với người dại, khôn ngoan là điều cao xa quá. Nơi cổng thành, nó chẳng dám hé miệng ra.
Wisdom is as unattainable to a fool as corals; he openeth not his mouth in the gate.
8 Ai mưu tính điều ác, sẽ nổi danh là người gian xảo.
He that deviseth to do evil, men shall call him a mischievous person.
9 Âm mưu của người dại là tội lỗi; người nhạo báng bị người ta ghê tởm.
The thought of foolishness is sin; and the scorner is an abomination to men.
10 Chỉ người yếu hèn mới sờn lòng trong ngày hoạn nạn.
If thou faint in the day of adversity, thy strength is small indeed.
11 Hãy cứu người bị đưa đến cõi chết; hãy ngăn bước người lảo đảo đi đến chỗ tử vong.
Deliver them that are drawn unto death; and those that are ready to be slain wilt thou forbear to rescue?
12 Đừng tự nói: “Chúng tôi chẳng biết chuyện gì cả.” Vì Đức Chúa Trời hiểu rõ lòng người, và Ngài nhìn thấy. Đấng canh giữ mạng sống con biết rõ con đã biết. Ngài sẽ báo trả mỗi người tùy việc họ đã làm.
If thou sayest: 'Behold, we knew not this', doth not He that weigheth the hearts consider it? And He that keepeth thy soul, doth not He know it? And shall not He render to every man according to his works?
13 Con ơi, hãy ăn mật ong vì nó tốt, mật của tàn ong ngon ngọt cho miệng con.
My son, eat thou honey, for it is good, and the honeycomb is sweet to thy taste;
14 Cũng hãy biết rằng khôn ngoan ngọt ngào cho linh hồn con. Nếu con tìm được khôn ngoan, con sẽ tràn đầy hy vọng, và hy vọng của con sẽ không bị cắt đứt.
So know thou wisdom to be unto thy soul; if thou hast found it, then shall there be a future, and thy hope shall not be cut off.
15 Đừng rình rập nhà người công chính, cũng đừng cướp phá nơi ở của người,
Lie not in wait, O wicked man, against the dwelling of the righteous, spoil not his resting-place;
16 Vì người công chính vẫn đứng dậy, dù bị ngã bảy lần. Nhưng chỉ một tai vạ, người ác đã bại liệt ngay.
For a righteous man falleth seven times, and riseth up again, but the wicked stumble under adversity.
17 Khi kẻ địch sa cơ, con chớ mừng; khi nó ngã, lòng con đừng hớn hở.
Rejoice not when thine enemy falleth, and let not thy heart be glad when he stumbleth;
18 Kẻo e Chúa Hằng Hữu không bằng lòng và ngưng ra tay trừng phạt nó chăng.
Lest the LORD see it, and it displease Him, and He turn away His wrath from him.
19 Chớ nóng lòng vì công việc người ác, đừng ganh tị khi người dữ thành đạt.
Fret not thyself because of evildoers, neither be thou envious at the wicked;
20 Đời người ác không có tương lai; đèn người dữ nay mai sẽ tắt.
For there will be no future to the evil man, the lamp of the wicked shall be put out.
21 Con ơi, phải kính sợ Chúa và tôn trọng vua. Đừng liên kết với bọn người phản loạn,
My son, fear thou the LORD and the king, and meddle not with them that are given to change;
22 vì họa tai sẽ đến bất ngờ. Ai lường được hình phạt của Chúa Hằng Hữu và vua?
For their calamity shall rise suddenly; and who knoweth the ruin from them both?
23 Đây là lời của người khôn ngoan: Khi xét xử, đừng thiên vị ai cả.
These also are sayings of the wise. To have respect of persons in judgment is not good.
24 Ai tuyên bố với người ác rằng “Anh vô tội,” sẽ bị mọi người nguyền rủa không thôi.
He that saith unto the wicked: 'Thou art righteous', peoples shall curse him, nations shall execrate him;
25 Ai trách phạt người ác, sẽ được mọi người ưa thích; và tràn đầy phước hạnh.
But to them that decide justly shall be delight, and a good blessing shall come upon them.
26 Lời nói thẳng xuất phát từ tình thương.
He kisseth the lips that giveth a right answer.
27 Lo làm ăn trong ngoài chu tất, rồi hãy tính đến việc cất nhà.
Prepare thy work without, and make it fit for thyself in the field; and afterwards build thy house.
28 Đừng vô cớ làm chứng hại láng giềng; môi miệng con đừng thốt ra lời dối trá.
Be not a witness against thy neighbour without cause; and deceive not with thy lips.
29 Chớ nói: “Tôi báo trả lại điều nó làm cho tôi! Tôi chỉ tốt với người tốt với tôi thôi!”
Say not: 'I will do so to him as he hath done to me; I will render to the man according to his work.'
30 Ta có qua ruộng một người kém siêng năng, và vườn nho của người ngu dại.
I went by the field of the slothful, and by the vineyard of the man void of understanding;
31 Cỏ mọc um tùm, gai phủ giăng. Rào dậu điêu tàn nghiêng ngửa đổ.
And, lo, it was all grown over with thistles, the face thereof was covered with nettles, and the stone wall thereof was broken down.
32 Quan sát cảnh ấy, ta để ý, suy xét, và học được rằng:
Then I beheld, and considered well; I saw, and received instruction.
33 Ngủ một chút, mơ màng thêm một chút, khoanh tay nghỉ một chút nữa thôi—
'Yet a little sleep, a little slumber, a little folding of the hands to sleep' —
34 cảnh nghèo đến như kẻ trộm; bạo tàn, đột ngột như phường cướp tấn công.
So shall thy poverty come as a runner, and thy want as an armed man.

< Châm Ngôn 24 >