< Matthew 22 >

1 Jesus answered and spoke to them again in parables, saying,
ଜିସୁ ଆରିତରେକ୍‌ ଉଦାଅରଣ୍‌ ଦେଇ ଲକ୍‌ମନ୍‌କେ ସିକିଆ ଦେଲା ।
2 “The Kingdom of Heaven is like a certain king, who made a wedding feast for his son,
ପର୍‌ମେସରର୍‌ ସରଗ୍‌ ରାଇଜ୍‌ ଏନ୍ତାରି । ତରେକ୍‌ ଗଟେକ୍‌ ରାଜା ତାର୍‌ ପିଲାର୍‌ପାଇ ବଜି କରାଇଲା ।
3 and sent out his servants to call those who were invited to the wedding feast, but they would not come.
ଜନ୍‌ ଲକ୍‌ମନ୍‌କେ ବିବା ବଜିଟାନେ କବର୍‌ ଦେଇରଇଲା, ସେମନ୍‌କେ ଡାକିଆନ୍‌ବାକେ ଦାଙ୍ଗ୍‌ଡାମନ୍‌କେ ପାଟାଇଲା । ମାତର୍‌ ସେମନ୍‌ ନିଚ୍‌ଲାଇ ।
4 Again he sent out other servants, saying, ‘Tell those who are invited, “Behold, I have prepared my dinner. My cattle and my fatlings are killed, and all things are ready. Come to the wedding feast!”’
ବିବାଟାନେ ଗାଗଡ୍‌ ଚେଲିମନ୍‌କେ ମାରି ବଜି ଅଇଲା ଆଚେ । ଦାପ୍‌ରେ ଆସା ବଲି ରାଜା ଆରି ତରେକ୍‌ ବିନ୍‌ ଦାଙ୍ଗ୍‌ଡାମନ୍‌କେ କଇପାଟାଇଲା ।
5 But they made light of it, and went their ways, one to his own farm, another to his merchandise;
ମାତର୍‌ କବର୍‌ ପାଇରଇଲା ଲକ୍‌ମନ୍‌ ଏ କାତା ନ ମାନିକରି ନିଜର୍‌ ନିଜର୍‌ ପାଇଟି କର୍‌ବାର୍‌ ଦାର୍‌ଲାଇ । କେତେ ଲକ୍‌ ବାରଇକରି ପଦାଇ ଉଟିଗାଲାଇ । ଆରି କେତେକ୍‌ ଲକ୍‌ ତାକର୍‌ ଦୁକାନେ ଉଟିଗାଲାଇ ।
6 and the rest grabbed his servants, treated them shamefully, and killed them.
ଆରି କେତେ ଲକ୍‌ ରାଜାର୍‌ ଦାଙ୍ଗ୍‌ଡାମନ୍‌କେ ଦାରି ମାରି ମରାଇଲାଇ ।
7 When the king heard that, he was angry, and sent his armies, destroyed those murderers, and burnt their city.
ରାଜା ରିସାଅଇଜାଇ କରି ସଇନମନ୍‌କେ ପାଟାଇଲା । ସଇନମନ୍‌ ଜାଇକରି ସେ ମାରୁମନ୍‌କେ ମରାଇ ପାକାଇଲାଇ ଆରି ସେମନ୍‌ ରଇଲା ସଅର୍‌ ପଡାଇ ପାକାଇଲାଇ ।
8 “Then he said to his servants, ‘The wedding is ready, but those who were invited weren’t worthy.
ତାର୍‌ ପଚେ ରାଜା ଗତିଦାଙ୍ଗ୍‌ଡାମନ୍‌କେ ଡାକି କଇଲା, ବିବା ବଜିର୍‌ ରାନ୍ଦାବାଡା ସାର୍‌ଲାବେ ମାତର୍‌ ମୁଇ କବର୍‌ ଦେଇରଇଲା ଲକ୍‌ମନ୍‌ ଏ ବଜି କାଇବାକେ ବାଗ୍‌ ନାଇ ।
9 Go therefore to the intersections of the highways, and as many as you may find, invite to the wedding feast.’
ଏବେ ତମେ ଜାଇକରି ଗାଉଁପାଲିର୍‌ ଗୁଡା ଆରି ପୁଟ୍‌ମନ୍‌କେ, ଜେତ୍‌କି ଲକ୍‌କେ ବେଟ୍‌ ଅଇସା ସେ ସବୁ ଲକ୍‌ମନ୍‌କେ ଆମର୍‌ ବଜିଟାନେ ଡାକିଆନା ।
10 Those servants went out into the highways and gathered together as many as they found, both bad and good. The wedding was filled with guests.
୧୦ତେବେ ଦାଙ୍ଗ୍‌ଡାମନ୍‌ ଲଗର୍‌ ପାକର୍‌ ଗାଉଁମନ୍‌କେ ବୁଲି ନିକ ଲକ୍‌ ଅଅତ୍‌ କି ବାନିଆ ଲକ୍‌ ଅଅତ୍‌ ଜେତ୍‌କି ଲକ୍‌କେ ବେଟ୍‌ ଅଇଲାଇ, ସବୁକେ ଡାକି ଆନ୍‌ଲାଇ । ଆରି ବିବା ଗରେ ଲକ୍‌ମନ୍‌ ମାଣ୍ଡାଚୁଣ୍ଡା ଅଇଗାଲାଇ ।
11 “But when the king came in to see the guests, he saw there a man who didn’t have on wedding clothing,
୧୧ପଚେ ରାଜା ଡାକାଇଲା ଲକ୍‌ମନ୍‌କେ ଦେକ୍‌ବାର୍‌ ଆଇଲା । ସେ ଲକ୍‌ମନର୍‌ ବିତ୍‌ରେ ଅନି ଗଟେକ୍‌ ଲକ୍‌ ତିଆର୍‌ପିଆର୍‌ ନ ଅଇକରି ନିକଟା ପିନ୍ଦି ନ ଆସିରଇଲାଟା ରାଜା ଦେକ୍‌ଲା ।
12 and he said to him, ‘Friend, how did you come in here not wearing wedding clothing?’ He was speechless.
୧୨ରାଜା ତାର୍‌ ଲଗେ ଜାଇ ପାଚାର୍‌ଲା, “ମଇତର୍‌, ତୁଇ ତିଆର୍‌ ପିଆର୍‌ ନ ଅଇତେ କେନ୍ତି ଏ ବଜିଟାନେ ଆଇଲୁସ୍‌” ସେ ଲକ୍‌ ଚିମ୍‌ରା ଅଇଦେଲା ।
13 Then the king said to the servants, ‘Bind him hand and foot, take him away, and throw him into the outer darkness. That is where the weeping and grinding of teeth will be.’
୧୩ରାଜା ଦାଙ୍ଗ୍‌ଡାମନ୍‌କେ କଇଲା, “ତାର୍‌ ଆତ୍‌ ଗଡ୍‌ ବାନ୍ଦି ବାଇରେ ନେଇ ଆନ୍ଦାରେ ପିଙ୍ଗିଦିଆସ୍‌ । ତେଇ ସେ ଦାଁତ୍‌ମୁଣ୍ଡ୍‌ କାତ୍‌ରିଅଇ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ରଅ ।”
14 For many are called, but few chosen.”
୧୪ଜିସୁ କାତାନି କଇସାରାଇ କଇଲା, ବେସି ଲକ୍‌କେ ଡାକ୍‌ବାଇ, ମାତର୍‌ ଉନାଲକ୍‌କେ ବାଚ୍‌ବାଇ ।
15 Then the Pharisees went and took counsel how they might entrap him in his talk.
୧୫କେତେଟା ପାରୁସିମନ୍‌ ଜାଇକରି ଜିସୁକେ ପର୍‌ସନ୍‌ ପାଚାରି ପାନ୍ଦେ ପାକାଉଁ ବଲି ବାବ୍‌ଲାଇ ।
16 They sent their disciples to him, along with the Herodians, saying, “Teacher, we know that you are honest, and teach the way of God in truth, no matter whom you teach; for you aren’t partial to anyone.
୧୬ସେମନ୍‌ ତାକର୍‌ କେତେଟା ସିସ୍‌ମନ୍‌କେ ଆରି ଏରଦର୍‌ ଦଲେଅନି କେତେଟା ଲକ୍‌ମନ୍‌କେ ଜିସୁର୍‌ ଲଗେ ପାଟାଇଲାଇ । ଏମନ୍‌ ଆସି ଜିସୁକେ ପାଚାର୍‌ଲାଇ, “ଗୁରୁ, ତମେ ସତ୍‌ କଇସା ଆରି ପର୍‌ମେସରର୍‌ ସତ୍‌ ବିସଇ ସିକିଆ ଦେବାଟା ଆମେ ଜାନୁ । ତମେ ମୁନୁସ୍‌ମନର୍‌ ମର୍‌ଜିତାକେ କାତୁର୍‌ କରାସ୍‌ ନାଇ । ଲକ୍‌ମନ୍‌ କାଇ ବଲି ବାବ୍‌ବାଇ ବଲି ଚିନ୍ତା କରାସ୍‌ ନାଇ ।
17 Tell us therefore, what do you think? Is it lawful to pay taxes to Caesar, or not?”
୧୭ତେବେ କଇଦେକା ପନି, ଏ ବିସଇ ତମେ କାଇବଲି କଇଲାସ୍‌ନି? ରମିୟ ସର୍‌କାର୍‌କେ ସିସ୍‌ତୁ ଦେବାଟା ଆମର୍‌ ଦରମ୍‌ ସାସ୍‌ତରର୍‌ ଇସାବେ ଟିକ୍‌ କି ନାଇ?”
18 But Jesus perceived their wickedness, and said, “Why do you test me, you hypocrites?
୧୮ମାତର୍‌ ଜିସୁ ସେମନର୍‌ କୁଟ୍‌କାତା ଜାନି କରି କଇଲା, “ଏ କୁଟିଆଲ୍‌ମନ୍‌, କାଇକେ ମକେ ପାନ୍ଦେ ପାକାଇବାକେ ଚେସ୍‌ଟା କଲାସ୍‌ନି?
19 Show me the tax money.” They brought to him a denarius.
୧୯ଜନ୍‌ ଅଦ୍‌ଲି ଡାବୁ ସିସ୍‌ତୁ ଦେଲାସ୍‌ନି, ତେଇଅନି ଗଟେକ୍‌ ଆନିକରି ମକେ ଦେକାଆ ।” ସେମନ୍‌ ଗଟେକ୍‌ ଅଦ୍‌ଲି ଆନି ତାକେ ଦେଲାଇ ।
20 He asked them, “Whose is this image and inscription?”
୨୦ଜିସୁ ସେମନ୍‌କେ ପାଚାର୍‌ଲା “ଏ ଅଦ୍‌ଲି ଡାବୁଟାନେ କାର୍‌ ମୁଉ ଆରି ନାଉଁ ଆଚେ?”
21 They said to him, “Caesar’s.” Then he said to them, “Give therefore to Caesar the things that are Caesar’s, and to God the things that are God’s.”
୨୧ସେମନ୍‌ କଇଲାଇ, “ରମିୟ ରାଜାର୍‌ ମୁଉ ଆରି ନାଉଁ ଆଚେ ।” ଜିସୁ ସେମନ୍‌କେ କଇଲା, “ତେବେ ଜନ୍‌ଟା ରମିୟ ରାଜାର୍‌ଟା, ସେଟା ତାକେ ଦିଆସ୍‌ ଆରି ଜନ୍‌ଟା ପରମେସରର୍‌ଟା, ସେଟା ପରମେସର୍‌କେ ଦିଆସ୍‌ ।”
22 When they heard it, they marvelled, and left him and went away.
୨୨ଏ କାତା ସୁନି ସେମନ୍‌ କାବାଅଇଗାଲାଇ ଆରି ତେଇଅନି ଉଟିଗାଲାଇ ।
23 On that day Sadducees (those who say that there is no resurrection) came to him. They asked him,
୨୩ସେ ଦିନେ ସାଦୁକି ଦଲର୍‌ କେତେ ଲକ୍‌ ଜିସୁର୍‌ ଲଗେ ଆଇଲାଇ । ସାଦୁକିମନ୍‌ ମରିଗାଲେ ଆରି ତରେକ୍‌ ଉଟି ନଏଁ ବଲି ବିସ୍‌ବାସ୍‌ କର୍‌ତେ ରଇଲାଇ ।
24 saying, “Teacher, Moses said, ‘If a man dies, having no children, his brother shall marry his wife and raise up offspring for his brother.’
୨୪ସେମନ୍‌ ଜିସୁକେ ପାଚାର୍‌ଲାଇ, “ଏ ଗୁରୁ, ଜଦି ଗଟେକ୍‌ ଲକ୍‌ ପିଲାଟକି ନ ଅଇତେ ମରିଜାଇସି, ତେବେ ମରିଜାଉର୍‌ ବାଇ ସେ ରାଣ୍ଡି ମାଇଜିକେ ସଙ୍ଗଇସି । ଆରି ତାକର୍‌ ଟାନେଅନି ଅଇଲା ପିଲାଜିଲା ସେ ମଲା ଲକର୍‌ପାଇ ଅଇସି ବଲି ମସା ନିୟମ୍‌ କଲା ଆଚେ ।
25 Now there were with us seven brothers. The first married and died, and having no offspring left his wife to his brother.
୨୫ଗଟେକ୍‌ କାତା ସୁନା । ଇତି ଆମର୍‌ ବିତ୍‌ରେ ସାତ୍‌ବାଇ ରଇଲାଇ । ବଡ୍‌ ବାଇ ପିଲାଜିଲା ନ ଅଇତେ ମରିଗାଲାଜେ ତାର୍‌ ପିଟିର୍‌ ବାଇ ତାର୍‌ ବଉକେ ସଙ୍ଗଇଲା ।
26 In the same way, the second also, and the third, to the seventh.
୨୬ମାତର୍‌ ବଡ୍‌ମଜିଆ, ମଜିଆ, ସାନ୍‌ମଜିଆ ଏନ୍ତି ଅଇକରି ସାରାସାରି ସାନର୍‌ ଦସା ମିସା ଏନ୍ତି ଅଇଲା ।
27 After them all, the woman died.
୨୭ସାରାସାରି ପଚେ ସେ ମାଇଜି ମିସା ମରିଗାଲା ।
28 In the resurrection therefore, whose wife will she be of the seven? For they all had her.”
୨୮ଜେବେ ମଲା ଲକ୍‌ମନର୍‌ ଉଟ୍‌ବା ଦିନ୍‌ ଆଇସି, ତେବେ ଏ ମାଇଜି କାର୍‌ ମାଇଜି ଅଇସି? ସବୁ ଲକ୍‌ସେ ତାକେ ସଙ୍ଗଇ ରଇଲାଇ ।”
29 But Jesus answered them, “You are mistaken, not knowing the Scriptures, nor the power of God.
୨୯ଜିସୁ ସେମନ୍‌କେ କଇଲା, “ତମେ କେତେକ୍‌ ବୁଲ୍‌ ବିସଇ ବାବ୍‌ବା ଲକ୍‌ମନ୍‌! ଦରମ୍‌ ସାସ୍‌ତରେ ପର୍‌ମେସରର୍‌ ବପୁ ବିସଇ ସମାନ୍‍ ଇସାବେ ଚିନ୍‌ତା କରାସ୍‌ ନାଇଜେ, ତମେ ଏ କାତା ପାଚାର୍‌ଲାସ୍‌ନି ।”
30 For in the resurrection they neither marry nor are given in marriage, but are like God’s angels in heaven.
୩୦ମରିକରି ଉଟ୍‌ଲା ପଚେ, ମଲା ଲକ୍‌ମନ୍‌ ସରଗର୍‌ ଦୁତ୍‌ମନର୍‌ ପାରା ଅଇଜିବାଇ । ସେମନ୍‌ ଆରି ବିବା ନ ଅଅତ୍‌ କି ନ କରତ୍‌ ।
31 But concerning the resurrection of the dead, haven’t you read that which was spoken to you by God, saying,
୩୧ମଲା ଲକ୍‌ମନ୍‌ ଆରି ତରେକ୍‌ ଉଟ୍‌ବା ବିସଇ, ପରମେସର୍‌ ଜନ୍‌ଟା କଇଲା ଆଚେ, ତମେ କାଇ ସାସ୍‌ତରେ କେବେ ପଡାସ୍‌ ନାଇ କି?
32 ‘I am the God of Abraham, and the God of Isaac, and the God of Jacob’? God is not the God of the dead, but of the living.”
୩୨ପର୍‌ମେସର୍‌ କଇଲା ଆଚେ “ଆମେ ଅବ୍‌ରାଆମର୍‍, ଇସାକର୍‌ ଆରି ଜାକୁବର୍‌ ମାପ୍‌ରୁ ।” “ପର୍‌ମେସର୍‌ ତା ଜିବନ୍‌ ରଇଲା ଲକ୍‌ମନର୍‌ ମାପ୍‌ରୁ, ମଲା ଲକ୍‌ମନର୍‌ ଅଇନାପାରେ ।”
33 When the multitudes heard it, they were astonished at his teaching.
୩୩ଲକ୍‌ମନ୍‌ ଜିସୁର୍‌ ସିକାଇବାଟା ସୁନିକରି କାବାଅଇଗାଲାଇ ।
34 But the Pharisees, when they heard that he had silenced the Sadducees, gathered themselves together.
୩୪ଜିସୁ ସାଦୁକିମନ୍‌କେ ଚୁପ୍‌କରାଇ ରଇବାଟା ଜାନିକରି ପାରୁସିମନ୍‌ ସବୁଲକ୍‌ ଗଟେକ୍‌ ଅଇ ତାର୍‌ ଲଗେ ଆଇଲାଇ ।
35 One of them, a lawyer, asked him a question, testing him.
୩୫ଆରି ସେମନର୍‌ ବିତ୍‌ରେଅନି ଗଟେକ୍‌ ନିୟମ୍‌ ସିକାଇବା ଦରମ୍‌ ଗୁରୁ ଜିସୁକେ ପାନ୍ଦେ ପାକାଇବାକେ ଗଟେକ୍‌ ପର୍‌ସନ୍‌ ପାଚାର୍‌ଲା ।
36 “Teacher, which is the greatest commandment in the law?”
୩୬“ଏ ଗୁରୁ ମସାର୍‌ ଦରମ୍‌ ସାସ୍‌ତରର୍‌ ନିୟମ୍‌ ଇସାବେ ସବୁଟାନେଅନି କନ୍‌ ଆଦେସ୍‌ ମୁକିଅ?”
37 Jesus said to him, “‘You shall love the Lord your God with all your heart, with all your soul, and with all your mind.’
୩୭ଜିସୁ ତାକେ କଇଲା, “ତମର୍‌ ମାପ୍‌ରୁ, ପରମେସର୍‌କେ ପୁରାପୁରୁନ୍‌ ମନ୍‌ଦେଇ, ପୁରାପୁରୁନ୍‌ ଜିବନ୍‌ ଦେଇ, ପୁରାପୁରୁନ୍‌ ଚିନ୍ତା ସଙ୍ଗ୍‌ ତାକେ ମାନା ଆରି ଆଲାଦ୍‌ କରା ।
38 This is the first and great commandment.
୩୮ଏଟା ଅଇଲାନି ସବୁର୍‌ଟାନେଅନି ଆଗତୁ ଆରି ମୁକିଅ ଆଦେସ୍‌ ।”
39 A second likewise is this, ‘You shall love your neighbour as yourself.’
୩୯ତାର୍‌ ପଚର୍‌ ମୁକିଅ ଆଦେସ୍‌ ଅଇଲାନି, ତମର୍‌ ଲଗର୍‌ ପାକର୍‌ ଗରର୍‌ ଲକ୍‌ମନ୍‌କେ ନିଜ୍‌କେ ଆଲାଦ୍‌ କଲା ପାରା ଆଲାଦ୍‌ କରା ।
40 The whole law and the prophets depend on these two commandments.”
୪୦ଏ ଦୁଇଟା ଆଦେସ୍‌ ଆକା ମସା କରିରଇବା ସବୁ ରିତିନିତି ଆରି ବବିସତ୍‌ବକ୍‌ତାମନର୍‌ ସିକିଆ ଜାନାଇଲାନି ।
41 Now while the Pharisees were gathered together, Jesus asked them a question,
୪୧କେତେଟା ପାରୁସିମନ୍‌ ଜିସୁର୍‌ ଲଗେ ରଇଲା ବେଲେ, ଜିସୁ ସେମନ୍‌କେ ପାଚାର୍‌ଲା ।
42 saying, “What do you think of the Christ? Whose son is he?” They said to him, “Of David.”
୪୨“କିରିସ୍‌ଟ ମସିଅର୍‌ ବିସଇ, ତମେ କାଇଟା ବାବ୍‍ଲାସ୍‌ନି? ସେ କାର୍‌ ପଅ?” ସେମନ୍‌ କଇଲାଇ, “ସେ ଦାଉଦର୍‌ ପଅ ।”
43 He said to them, “How then does David in the Spirit call him Lord, saying,
୪୩ଜିସୁ ପାଚାର୍‌ଲା, “ସେନ୍ତାର୍‌ ଆଲେ ଦାଉଦ୍‌ ମସିଅକେ ‘ମର୍‌ ମାପ୍‌ରୁ!’ ବଲି କାଇକେ ଜାନାଇ ଆଚେ?” କାଇକେବଇଲେ ଆତ୍‌ମା ଚାଲ୍‌ନା ଦେଲାକେ, ସେ ଲେକିଆଚେ,
44 ‘The Lord said to my Lord, sit on my right hand, until I make your enemies a footstool for your feet’?
୪୪ପର୍‌ମେସର୍‌ ମର୍‌ ମାପ୍‌ରୁକେ କଇଲା, “ଆମେ ତର୍‌ ସତ୍‌ରୁମନ୍‍କେ ତମର୍‍ ପାଦ୍‌ ତଲେ ନ ଆନ୍‌ବା ଜାକ ‘ତୁଇ ମର୍‌ ଉଜା ବାଟେ ବସି ରଅ ।’
45 “If then David calls him Lord, how is he his son?”
୪୫“ଜଦି ଦାଉଦ୍‌ ମସିଅକେ ‘ମର୍‌ ମାପ୍‌ରୁ’ ବଲି ନାମି ଆଚେ, ତେବେ ମସିଅ କେନ୍ତି ତାର୍‌ ପଅ ଅଇପାର୍‌ସି?”
46 No one was able to answer him a word, neither did any man dare ask him any more questions from that day forward.
୪୬ଜିସୁକେ ଇତିର୍‌ ଉତର୍‌ କେ ମିସା ଦେଇ ନାପାର୍‌ଲାଇ । ସେ ଦିନେଅନି, ଆରି ତାକେ କେ ମିସା କାଇ ପର୍‌ସନ୍‌ ପାଚାର୍‌ବାକେ ସାଆସ୍‌ କରତ୍‌ ନାଇ ।

< Matthew 22 >