< 路加福音 12 >

1 当时有成千上万的人聚在一起,甚至出现踩踏现象。耶稣就先对门徒说:“虚伪就像是法利赛人的‘酵母’,你们要提防。
Wakati owo amabungano nabhatangene elfu elfu hata bhakhanyanaga, ahandile abhabhole asambe leziwa bhakwe nantele, “Hwilindi ne chachu eya Mafarisayo ambayo unafiki.”
2 隐藏之事最终会显现,遮掩之事最终会暴露,为人所知。
Lelo nalimo izu lyalifisishe lyasalyaibhonaha wala lyalifisilye lyaselyayi julihana. Eshi gagonti gamuyanjile hunkisi gabhahwovwehwe pawelele.
3 你们在暗处说的话,必会被明处之人听见。你们在内室低语交谈的内容,必会在房顶处宣扬出去。
Na gamuyanjile mmakutu mwa bhantu katika mpanda ezya mhati gayitu mbele wa pamwanya eye golu.
4 我的朋友,告诉你们,一个人的身躯死掉了,不用害怕,因为人死后什么都做不了。
Nane ambabhola amwa rafiki bhane, mgaje bhaogapa ebho bhabhagoga oele afwanaje baada eyeso sebhanowezo abhombe zaidi.
5 让我来告诉你们应当怕谁,如果一个人在杀了人之后,还有力量将这些死人投入哥和拿,这样的人才最可怕。 (Geenna g1067)
Lelo embabhasunda owahumwogope. Mwogopaji ola ambaye nkashele wagoga omntu anakwezo huponye hujehanamu. Antele embabhola mwogapaji oyo. (Geenna g1067)
6 五只麻雀只能卖两个小钱,但上帝不会忘记任何一只麻雀。
Nkashe mshomolo gasanu segakatiwa husenti zibhele? Wala sebhahwewehwa hata om hwitagalila elya Ngolobhe.
7 你们的头发甚至都已被数的一清二楚。不要怕,你们可比很多麻雀贵重得多。
Lelo hata lisisi eya mwi atwa genyu zibhaziwe zyonti, mganje ahwa gape esho. Nafu amwe ashile amashomolo gaminji.
8 我告诉你们实话,凡是公开承认跟随我的人,人子在上帝的天使面前也会承认他。
Nane embabhola, nkashele yayineteha hwitagalile elya bhantu, omwana owa Adamu wapa ayihumweteha hwitagalila elya malaika owa Ngolobhe.
9 凡是拒绝我的人,在上帝的天使面前也会被拒绝。
Wape wahana hwitagalila elya bhantu, oyo ayikhanwa hwitagalila elya malaika owa Ngolobhe.
10 说话得罪人子可以被赦免,但亵渎圣灵则不会得到赦免。
Na shila mntu yayiyanga enongwa juu ya omwana wa Adamu, ayisajilwa, nkashele yayihuliga opepo uzelu sagayisajilwa.
11 如果有人把你们拉到会堂,在官长和当权者的面前,你们不要思虑怎样辩护自己或该说什么。
Nabhayibhatwala amwe hwitagalila elye mabhanza, na hwaliwali na hwaongozi, msazugumile asebhe enongwa zyenyu shamwayigalula au ayanje,
12 到了时候,圣灵就会把当说的话教导你们。”
afwanaje opepo ozeru ayibhasambelezya, esaa zyezyo zyazihwaziwa aziyanje.”
13 民众中有一个人问耶稣:“老师,请让我的兄弟和我分家产。”
Omntu omo katika mabungano wabhola, “Sambelezi bhole oholo wane angabhile vulithi wetu.”
14 耶稣说:“我的朋友,谁指认我做你们分家产的法官?”于是他对众人说:
Wabhola, womntu awe, wenu yambeshele ane aje endi watazanye au wagabhanya juu yenyu?
15 “你们要小心,小心所有的贪念,因为一个人的生命并非由拥有的多少而决定。”
Wabhabhola enyaji, hwilindaji no wimi afwanaje owomi wamntu sauhuvintu evinji evya mntu vyu unavyo.”
16 然后他又对他们讲了一个故事,说:“从前有一个富翁,拥有一片肥沃的土地。
Wabhabhola eshilale wayanga ogonda ogwa mntu omo otajili lyali lipepe tee,
17 他对自己说:‘我该怎么办呢?没有足够的地方存放粮食。’
wanda asebhe humwoyo gwakwe, wayanga, embombo wele, afwanaje sendi nupabheshe eshanga eshe viyabho vyane?
18 随后他决定了:‘我知道该做什么了,我要拆掉这些谷仓,建造更大的谷仓,就能存放我所有的粮食,还能放下我拥有的其他物品。
Wayanga embabhombe eshi, embabozolanye evyanga vyane, ezenje eshamwabho eshi gosi tee, nomwo embabheshe evyelewa vyane vyonti nevintu vyane.
19 然后我就可以对自己说:你所拥有的足够你享用很多年,所以活的轻松点,吃喝快乐,享受生活!’
Nantele, nayihwibhozya, awe womwoyo gwane olinevintu evinza vinji vyo hwibheye mbuto humaha gaminji. Toyo eshi, alye, omwele, osongwe.”
20 但上帝却对他说:‘你这愚蠢的人呐,你的生命今晚就会被夺走,你所存放的那些东西要给谁呢?’
Lelo Ongolobhe wabhozya, olilema awe, osiku ou owasanyono bhahwanza owomi waho, nevintu vyohwibhesheye vibhabhe vyananu?
21 凡为自己积累财富、但在上帝面前并不富足的人,就会这样。”
Shesho shali omntu yahwibheye omwoyo gwakwe mbuto, asahwitajilisye hwa Ngolobhe.
22 耶稣又对门徒说:“所以我告诉你们,不要担心生命、担心吃什么或者穿什么。
Wabhabhola asambelezwa bhakwe, afwatana nesho embabhozya mgaje ahwihangayishile amayisha genyu mbhalya yenu wala amabele genyu mbhakwate yenu.
23 因为生命远比食物重要,身体远比衣服重要。
Afwanaje amayisha gazaidieyeshu lya nobele zaidi yemenda.
24 看看乌鸦,它们不种粮也不收获,没有仓库或谷仓,上帝仍养活它们。你们比飞鸟贵重得多了。
Bhasebhaji enkogolo eyaje sebhato tuwala sebhayabhila, seline shanga wa eshitala, no Ngolobhe abhalisya, mrinafu amwe shila enyonyi!
25 担心生命,难道能给自己的寿命延长一小时吗?
Yonanu hwilimwe yabhajiye ahwi ngayisye nawezye ahwiyonjezye otali wakwe hata okhono gumo?
26 如果连这么小的事都做不好,为什么还担心其他的事呢?
Eshi nkashele semwezizye hata lizu lyalili lidodo, yenu mhwiyazya kwajili yegamwabho?
27 想想百合花和它们的生长方式,它们不工作也不纺布。但我告诉你们,即使是所罗门最荣耀之时的穿着,也比不上这花中的一朵呢。
Gasebhelaji amawowa ejinsi shamela segahuhambo embombo wala segabhilinga, neane embubhola yaje hata Osulemani katika efahali yakwe yonti saga kwatiziwe shinza kama neshe eyego,
28 想想田野上的一切,今天生长,明天就被拿去扔进火里,烹煮食物。尽管如此,但上帝仍然用漂亮的花朵装饰田野,更何况你们呢?
Eshi nkebhe Ongolobhe akwatizya eshi amasole agamwipali, gagali sanyo no na sandabho gatagwa papepe. Je sagayibhabhombela amwe? Enyi amwe mwemli imani endodo!
29 不用思量未来吃什么喝什么,完全不用担心。
Amwe msahwanza shamwayilya wala shamwaimwele wala mgaje abhombe nowoga.
30 因为这只是世人所担心的事情。你们的天父知道你们需要这一切。
Afwanaje egogonti ebhamnsi omu. Lelo o yise wenyu amenye aje mganza ego.
31 你们只需寻找上帝之国,上帝就会将这一切赐予你们。
Eshi anzaji omwene owa NGOLOBHE, nego mwayonjezewa,
32 你们这群绵羊啊,不要怕,因为你们的天父愿意把王国赐给你们。
Mganje hwogope, amwe mwikundi idodo, afanaje oYise wenyu alolile shinza abhapele ula oumwene.
33 你们应该卖掉自己的所有,把钱拿去施舍穷人,给自己找一个永远不会破损的钱包,在天堂继续使用不尽的财宝,那里没有贼人靠近,也没有虫蛀。
Kazi vyamlinavyo mfumye sadaka, hwibheshalaji amafuko yasagalala—embuto yasepogoha, humwanya pasaga afiha omwibha wala no ndo sana nkaya.
34 因为你最在意的事情会显示出你是谁。
Afanaje embuto yenyu, pehweli pagayibha gahweli na moyo genyu.
35 穿好衣服做好准备,点上灯,
Amasana genyu gabhe gapinyilya nehozyo, zyenyu zibhe zihwaha,
36 像仆人等候自己的主人从婚筵回来一样,在主人回来敲门时,可以立刻给他开门。
Namwe bhanji neshe abhantu bhabhahugolezya OGOSI wabho naiwela afume huweji, ili na hwenza na khome ehodi bhamwigulile.
37 主人回来时,如果看见仆人还在清醒看家,这些仆人就有福了。我告诉你们实话,主人必然会穿上盛装,请他们吃饭,也必然会亲自招待他们。
Nafu asontezewa bhala, ambao OGOSI wabho nayenza ayibhaga bhagonezezye. Eteshi embabhola abhahwipinye nabhakaribizye pa shalye, ayenza nabhavwe.
38 即使主人在午夜或天亮之前回来,看见他们保持警惕并做好准备,这些仆人就有福了!
Nankayenze olyondizanyo olwa bhele, au nkayenza olwandiznyo olwatatu nabhaje eshi, nafu ontezewa ebho.
39 但要记住,如果主人知道窃贼什么时候来,他就会保持警惕,不会让他闯进屋里。
Lelo mmanye, izu eli, aje omwane sho nyumba agamenye esaa ya bhahwenze omwibha, handa agone zyezye, wala handa sagaleshele enyumba yakwe ebozolwe.
40 你们也必须做好准备,因为人子会在你想不到的时候到来。”
Namwe hwibhehaji tayari afwanaje esaa yasagammenye shesho sha hwenza omwana wa Adamu.
41 彼得问:“主啊,你说这故事,是只说给我们听还是说给所有人?”
OPetro wabhola, “GOSI, eshilale esho otibholele tele wene, au abhantu bhonti antele?
42 主说:“主人指派家中的一个人作为管家,负责管理家里的事务,然后按时分发粮食,这样的管家是不是值得信赖又聪明?
OGOSI wayanga, “Wenu eshi yali mtunzaji mwinza yali nebusara ambaye ogosi wakuwe abhahubheshe bhombambombo wakwe wonti, abhapele abhantu eposho huwakati wakwe?
43 主人回来的时候,看见仆人能这样做,那仆人就有福了。
Nafu osontezi ola, ambaye gosi wakwe nahwenza awahumwaje abhomba esho.
44 告诉你们实话,主人会指派他管理主人的一切财产。
Lyoli embabhola abhahubheshe juu yevintu vyakwe vyonti.
45 但如果那仆人对自己说:‘我的主人不会那么快回来’,然后动手打骂其他的仆人和使女,开始大吃大喝。
Lelo osontelezewa ola nkayanje humwoyo gwakwe, “OGOSI wane wakhala ahwenze wanda; abhakhome aholo bhakwe, alume na bhashe, alya na mwele na kholwe,
46 主人会在他想不到的日期和时间回来,严厉处罚他,将其视为完全不可信赖之人。
Ogosi wakwe otumwa oyo ayenza isiku lyasategemeye nesaa yasayimenye, abhahudumranye evipande vibhele nahubheshe ifungu lyakwe pandwemo na bhasaga bhalino lyeteho'
47 仆人知道主人需要什么却不准备,不按照他的意思行事,必多受责打。
No tumwa, ola yagamenye omapenzi ga gosi wakwe, sahwibhe tayari wala agabhombe amapenzi gakwe, ayikhomwa tee.
48 但有的仆人虽然做了会遭受惩罚之事,但由于并不知情,所以责罚会轻一些。如果一个人给你很多,就会向你要求很多,如果一个人受你之托做了很多事,就会要求你做很多事。
No ola yasagamenye wape abhombile gagahwanziwa akhomwe, akhomwa hashe. Na shila yapewewe evinji, hwamwahale oyo bhanza wanze vivinji, wape wabhesheye amana evintu evinji hwamwahale oyo wabhanza ahwanze zaidi.
49 我来到这里,就是为了在大地上点起一把火,我非常希望它已经燃烧起来!
Enenzere aponye omwoto pansi, na nkashile gwandue ahwanshe lyenu lyehwanza zaidi,
50 但我还有必须进行的痛苦的洗礼,所以感觉很痛苦,希望它能尽快结束。
Lelo endi no wonzwe wauhwanziwa ahwoziwe, nene endi namalabha neshe eyenu ili gatimizwe!
51 你们认为我来此是给人间带来和平吗?不是的,我告诉你们,我带来的是纷争。
Eshi! mwadhani eyaje enenzele alete eamani? Pansi, embabhola, la seshashesho eshi Mafarakano.
52 从今以后,如果一个家庭有五口人,他们会分成两派产生纷争,三个反对两个,或者两个反对三个。
Afwanaje afume eshi enyumba emo bhayibha abhantu bhasanu bhavisenye, bhantu hwabhabhele, bhabhele hwa bhantu.
53 他们将彼此对立:父亲反对儿子,儿子反对父亲,母亲反对女儿,女儿反对母亲,婆婆反对媳妇,媳妇反对婆婆。”
Bhayivisanya, oYise no mwana no mwana no Yise wakwe, onyino no lendu wakwe, khoyi wakwe, okhamwana no khamwana wa mntu.
54 耶稣又对众人说:“你们看见西边有云彩升起,立刻就会说:‘要下大雨了’,事实果然如此。
Wabhabhola amabungano nantele, “Shila namlola ibhengo nkalifumile oupanda wa magharibi tiyanga, evula ehwenza, ibha shesho,
55 刮起南风,你们会说:‘天要热了’,真的就热了。
Na shila nevugula hukuskazini, liyanga, hubhabhe nilyoto, na shashi hweli.
56 伪君子啊!你们知道如何识别天地气象,为什么不知道分辨这个时代?
Amwe mwanafiki, mmenye atambule amaso agensine mwanya, shiliwele eshi abhe semumenye atambule amajira ega?
57 你们为什么自己不能判断对错呢?
Na mbona amwe mwemwe hunafsi zyenu semu hwamla gagali gelyoli?
58 你和对手一起去法院,在路上应当尽力与他解决问题,否则他可能把你拉到法官面前,法官把你交给差役,把你关在监牢。
Eshi namulongozenye no mshitaki waho abhale hwa lonzi, epo pidala bhomba ebidii akondane nawo, asabhe agaburuzya mpaka hwitagalila elya lonzi, ola olonzi wakhata mmakhono gakwe, hwamwenesho yagalipizya nola owalipizye asije agafunga mwijela.
59 告诉你吧,除非你还清最后一分钱,否则无法从监狱出来。”
Ehubhola, sofuma omwo nkahashe hata omale asombe esenti eya mwisho.

< 路加福音 12 >